2014-10-12

Bota ez nituenak

Asteburu honetan lagun baten ezkontzan izan gara Kortezubin, Santimamine leizezulo mitikoaren ondoan. Ospakizunetan oso giro polita sortu zen, eta niri bertsotan hasteko gogoa etorrita, kopla pare bat egin nien ezkonberriei, mikrofonoaren aurrean botatzen ausartu ez nintzen arren. Lagun ezkonberriei bai kantatu nizkiela, baina argi dago ez dela ber gauza...

Haizeak eraman ez ditzan, hona hemen atzoko koplak

Ezkondu zaigula Juankar
Estherrek hartu du senar
euren nahia bete da eta
asko maite dute alkar

Iruñean ta Bermion
Altsasun eta Washington
Esther ta Juankar ezkondu dira
milaka kilo zorion!

 The happy few poets


2014-09-27

Oroimenarekin askatasunerantz

Behin zonbi baten gisa zebilen gazte bat kale erdian erori zen ziplo, eta besapean zuen kartera beltzetik ateratako paperek eta agiriek argi erakutsi zuten zarpail jantzitako gizon hori legez kanpoko erakunde bateko kidea zela. Konortea galduta, ez zuen ageriko zauririk, baina laster agertu zen anbulantzia, baita polizia ere. Ospitalera eramanda, sendagileek ikusi zuten ez zeukala zauririk, eta konortea galdua zuela egun batzuk jan gabe zeramatzalako.

Ekintzailea esnatutakoan, eskuburdinak jantzita eta ohetilaren heldulekuari lotuta, “erori” dela ohartu zen, “erori” zentzu etimologikoan eta baita zentzu metaforikoan ere. Kezka bakarra zuen: agiriak eta kartera beltza. Baina laster ikusi zuen ate ondoan polizia bat, eta ulertu zuen ordurako polizien eskuetan behar dutela; garrantzi gutxiko kontu zaharrak, baina toxikatzeko bazka eta bere kidetza agerian uzten zutenak. Agiriekin batera, gainera, diru kopuru polit bat zeraman.

Galdeketa batean poliziak galdetu zion ekintzaileri

- Ezinezkoa da ematea horrenbeste egun jan gabe, gizona. Zergatik egin zenuen hori?
- Ez neukan dirurik.
- Baina zure kartera beltzean dirutza aurkitu dute-eta!
- Diru hori ez da nirea, Erakundearena baizik.

Zonbi baten gisa ibiltzen zen, baina politikari ustel askok baino duintasun handiagoa zuen gazte hark. 

Oroimenarekin, askatasunerantz.





2014-09-24

Infernuko loreak



Atzo bi neska japoniarrekin izan nintzen Yamagutxiko liburutegian. Gainera, horietako batek haikuak idazten ditu, eta ezin haiekin mintzatzeko aukera galdu —not in Japanese, not in Basque, not in Spanish, but in English—.


 
Atzo udazkenaren lehen eguna zen, eta Japonian festa moduko zerbait egiten omen da udaroaren bukaera eta larrazkenaren hasiera den egun horretan. Sasoi honetan hain zuzen loratzen omen da  lycoris radiata edo Infernuko lorea. Japonierazko hitza, lagun japoniarren azalpenari kasu egitera higan hitzak, bi esanahi omen ditu: bata, beste mundua; bestea, ekinozioaren lorea, soilik garai honetakoa baita.


Atzo Interneten lore horren irudi zoragarriak ikusita, haiku txiki hau etorri zitzaidan:

Berde-gorriskak
infernuko loreak;
gaur, udazkena
 
Atzo idatzia, udazkenaren lehen egunean.


2014-08-17

Ariben "aurkitutako" haikua


Ez, ez dira harritxoak, lore ttipiak baizik... Ariben "aurkitutako" haikua



Zubitik hurbil
loretxoak uretan
ura xuxurla


Bide batez,  martxoan Nafar Ateneoan martxan jarri genuen haiku atelierraren inguruko saio berezi bat eginen dugu irailaren 22an, astelehena, 19:30ean, Ateneoaren egoitzan, udan zehar  idatzitako haikuak ikusteko eta elkarrengandik ikastek. 

Interesa dakiokeen orok jakin dezala ongietorria izanen dela. 

2014-07-04

Barcinaren argazki-beharra


Oraindik Nafarroako gobernuburu den Barcina andereak harrera egin berri die ume sahararrrei sanferminen atarian. Ume sahararrek bi hilabete ematen dute gure etxeetan, Oporraldia Bakean programa arrakastatsuari esker, eta bertan zaindu, artatu, babestu, elikatu, sendatu eta, batez ere, maitatu egiten ditugu. Eta egia da ume horiek askoz gehiago ematen digutela ordainetan: neurri gabeko maitasuna, begirunea eta, batez ere, herri txiki baina duin baten berri; neska-mutiko horiek Saharako enbaxadorerik onenak dira.

Barcina andreari, bere irudia hobetzeko premian eta beste irudi arrakastatsurik ezean, agenda ad hoc prestatu omen diote, eta ume sahararrak baliatu ditu argazki bat lortzeko. Izan ere, ez zen beharrezkoa, Nafarroako Parlamentuak jadanik harrera ofiziala egin dielako aste honetan; antza, Barcinari berdin izan zaio Nafarroaren ordezkarien gainetik pasatzea argazki itxuroso bat lortzeko. Iruñeko alkate Enrique Mayak berak zinegotziekin batera hartu ditu ume sahararrak aste berean, eta ez bakarrik, kameren aurrean esklusiban ateratzeko, Alli kontseilari fidelarekin batera.

Ume sahararrak hartzen ditugun guraso askok ez dugu parte hartu Barcinaren harrera horretan. Nafarroako Gobernuko prentsa-oharrak zioen “veintena”, baina argazkiari erreparatuta, dozenatik hurbilago dago ume kopurua hogeitik baino. Nolanahi, ekitaldi horretan parte ez hartzeko arrazoiak agerian uztea beharrezkoa iruditzen zaigu. Izatez, Sahararrek pairatzen duten egoera latza ez du urakan, ez lurrikada, ez itsasikara, ez lehorte batek sortu. Espainiako Erresumaren erantzukizun moral, potitiko eta juridikoa agerikoa da gertaera historikoen argitan. Izen-abizenak dituzten politikari jakin batzuek sortutako injustiziazko kinka batean bizi baitira ume sahararrak hamar hilabetez urtean. Eta injuztizia hori arintzeko guztiz txalogarria da Oporraldia Bakean izeneko programa, baina badakigu, jakin, Saharak justizia eta askatasuna behar dituela erdietsi, urterik urte luzatzen ari den egoera larria konponduko bada.

Horregatik ez da zilegia erabiltzea ume saharar horiek haren helburu pertsonal eta propagandistikoetarako. Urtetik urtera diru-laguntzak urritzen dituen bitartean, ez da bidezkoa ume sahararrak hartzea sasi-gurasokeriaz betetako ekitaldi anpurus batean, biharamunean “argazki on bat lortzea” beste xederik izan ez duen ekitaldi batean. Barcinaren agintaldia agorturik dagoen honetan, presidente andereak prentsan adeitsu eta irribarretsu agertu nahi du, eta horretarako erabiltzen ditu ume sahararrak; guraso asko ez gaude prest Barcinaren konpartsa osatzeko.

Antza, Espainiak Nafarroan duen ordezkari Alba andereak ere ume sahararrekin argazkia egin nahi du; ordezkaritza hori bera ume sahararrak ekartzeko trabak eta izapideak, erraztu ordez, urtetik urtera biderkatzen dituelarik... Bada, ez kontatu gurekin beste argazki horretarako.

Sahararrek duten erabakitzeko eskubidea aldarrikatzen den gisa berean, hemen ere erabakitzeko eskubidea aldarrikatzeko Gure Esku ekimenaren giza kale erraldoi arrakastatsua egin zen, Durango eta Iruñea lotu zituena. Horren haritik Barcina presidenteari otu zitzaion esatea herritarren ekimen hori ez zela espontaneoa izan eta ume txikiak erabili zirela. Zozoak beleari...

Barcinak, hitzez hitz, adierazi du “su deseo de que se alcance cuanto antes una solución definitiva que garantice un futuro mejor del pueblo saharaui” Baina, praktikan, zer egin, egiten eta eginen du goi agintari honek Saharararen alde, argazkian agertzeaz gain? Presidente batek badu zereginik Mendebaldeko Sahararako Konponketa-Plana sustatzen, Saharako herriak hainbeste urtez pairatutako sufrimendua bukatuko bada, erreferendum argi, garbi eta demokratiko bat behingoz egin dadin, Saharako Herriak bere geroa erabakitzeko duen eskubidea bermatuko duena.

Harro gaude ume sahararrekin, pozik gaude geure etxeetan hartzeaz, baina gustatuko litzaiguke ume hauek geure etxeetan hartu behar ez izatea, egunen batean Oporraldia Bakean programa beharrezkoa ez izatea alegia; horrek esan nahiko luke sahararrak euren lurrera, Mendebaldeko Saharara, itzuli ahal izan direla, Argeliako basamortu gorrienean, hamadan, dauden Tinduf-eko errefuxiatu kanpamentuak betiko utzita. “Oporraldia Mendebaldeko Sahara librean” bidaia antolatuko genuke gustura, eta gu joanen ginateke bisitan hara sahararrek prestatzen duten tea nana-rekin, mendafinarekin, berriz dastatzera, Sahara askean...