2015-07-24

Baratze bat nahi deizut egin

- Pier Paul Berzaizen bertsioa askoz hobea duk.

Ados naiz Iparraldeko lagun zaharrarekin. Mikel Urdangarinena ez dago gaizki, baina ez da jatorrizkoa bezain xarmagarria – eta “jatorrizkoa” ahoska bedi zuzen, erran nahi baita Euskaltzaindiaren aholkuari jarraiki, batez ere lagun baxenabartarren belarriak ez mintzeko-

Ados naiz Donapaleuko lagunarekin, Mikel Urdangarinen zalea naizen arren, bizkaitarraren disko guztiak —batez ere zuzenekoa— biziki maite ditudan arren. Hala ere, Pier Paul Berzaizen ahots zoragarria gailentzen zaio Mikelenari, kantu horretan bederen.

— Baratzean CD gehiago jarri beharko duk xoriak-eta uxatzeko.

Gure lehengusina Maribelek, Eguzkitzan bizi denak —hor bai, Estellerrian— plastikozko poltsak jartzen omen ditu makilei atxikirik. Horrela, nahikoa, omen.

Nik diskoak nahiago. Diskoak birak ematen ditu eta eguzki-islekin txoriak ez dira etortzen; omen.

CD disko zaharrak jarriak ditut baratzean, tomate-landareen makila batetik beste batera sokatxo bat lotu, eta erdian CD zaharrak kulunka, eguzki-galdatan. CD zahar horietarik batean ikusten da artistaren izena: Mikel Urdangarin. Eskerrak segurtasun kopia egin nuela eta Mikelen ahots zirraragarria ez den galduko.

Azula disko hori gure seme Unaik eman zidan duela pare bat urte opari nire urtebetetzearen kari, espero ez nuen eta biziki eskertu nuen oparia. Maleruski, behin eta berriz entzunez arazoak ematen hasi zen; segurtasun kopia egin eta jatorrizkoa hemen dago orain, txoriak uxatzeko tresnatzat, txorimaloarena eginez.

Mikel Urgangarinen Baratze bat nahi deizut egin bertsioarena horren harira atera du Iparraldeko gure lagunak. Tomateei, lekei, tipulei, letxugei eta patata-landareei baino, arreta handiagoa ari zaie jartzen zintzilik dauden CD zahar hondatuei.

— Hara, Ruper Ordorikaren disko bat! Hik biziki maite duk, ez?

Baiki, Durango iazko azokan Ruperekin berarekin egindako argazkia, horren adierazgarri. Eta duela bi urte Zizur Nagusiko entzunaretoan eman kontzertuaren ondorengo argazkia, ere bai.

— Hi, baina hau ere jatorrizkoa duk: Memoriaren mapa

Ruperren diskografia guzti-guztia badudala aitortzen dut, disko zaharrak era bai, Hautsi da anphora mitikoa barne, Atxagaren Etiopia poema-liburutik ateratako olerki hunkigarriak oinarritzat hartuta egina.

— Hik nola nahi duk xoriak uxatu hain musika ona jarrita?

Barre egin dugu, gogotik egin ere. Baratzetik haratago, mendiaren berdeak, nagusi inguruan. Haritzak, eta pagoak, eta makalak, eta izeiak... bakoitzak badu bere berdea, denak ezberdin. Baratzearen berde ezberdinak ere, begien aurrean, eta haiekin bat eginik, Mikel Urdangarinen eta Ruper Ordorikaren kantu ederrak.

Norberaren baratzea bezalakorik ez dago.


2015-07-12

Hartu euskararen tre(s)na

Sanferminenetako asteburuaren atarian, Bartzelonatik Iruñeraino etortzen den trena jendez lepo zetorren. Turisten eta bidaiarien artean, hemengo bi lagun euskaldun, etxera bueltan. Expreso de Levante delako tren zaharraren konpartimentuak ez dira oso handiak, eta oporretatik bueltan zetozen lagun euskaldunak estu eta larri gelditu ziren txinatar itxurako gazte andana bat sartu zelarik berez birentzat txikia den konpartimentura. Zenbat ziren? Sei, zazpi, dozena bat? Txinatar itxurako gehienek zapi gorria zeramaten lepoan, eta algaraka ari ziren, helmuga zuten Iruñeak eskainiko zien jaiaren atariko, kalaka ulertezinean, eta gero eta ozenago oihukatuz. Giro beroak, gainera, ez zuen batere laguntzen, eta txinatar itxurakoen irri-karkailak eta estutasuna, jasangaitzak.
Konpartimentu txikiaren ertzetik, etsipenaren adierazgarri, lagun euskaldun batek zera esan zion besteari: “Txinatar hauetaz nazkatuta nago”. Ordura arte isilik egondako txinatar itxurako batek, zapi gorria ez zeraman bakarrak, hauxe esan zion poliki-poliki: “Ez dira txinatarrak, korearrak baizik. Ni japoniarra naiz, eta euskara ikasi dut Tokioko unibertsitatean”
Sanferminenetako asteburuaren atarian, aurtengo uztailaren 10ean, Bartzelonatik Iruñerainoko bidea oso-oso luzea egin zitzaion hemengo lagun euskaldun horri; Zaragoza parean gertatu zitzaion hori, eta trena poliki-poliki mugitu zen Castejoneraino, eta gero Tafallaraino, harik eta Iruñera, azkenik, heldu zen arte. Niri gertatu izan balitzait, Tuteran jaitsiko nintzatekeen.

2015-07-04

Udako haiku bat






Oporraldia hasita, uda sargoritsu honetako lehen haikua; eta ez dadila azken izan. Izan ere, haiku hau ez da berria, iazko udan sortua baizik.

Nolanahi, orain ekarri nahi dut lerrootara HELAren Hojas en la Acera haiku-aldizkariaren ekaineko zenbakian argitaratu berri dutelako, gaztelaniara itzulia eta guzti.

Haikuen gaineko jakin-minik baduzu, ez galdu aldizkari hori. 

2015-06-24

Periko Solabarria joan zaigu

Bizitza osoa borrokan tinko
gogoa, indarra ta adore
buru, besoa eta ukabila
bihotza gorri kolore
HBn Periko guretzako
eredu eta pilare
Hil arte ez zuen sekula ere
Perikok eman amore
Berriozartik Barakaldora
diotsut agur ta ohore.


 Izar gorri bat piztu da Euskal Herriko zeru gainean

2015-06-13

Ezkabako Talaiatik, Berriogrado

Azken hauteskunde hauetan, Berriozarren 1.630 bozka lortuta EH Bildu lehen indarra da udaletxean, eta bigarren indarrari, PSNri, bozka kopurua bikoizten dio, PSN-k bakarrik 725 ditu eta.
Abertzale edo ezkertiar diren indarren zinegotzi kopurua eta portzentaiak, hurrenez hurren: EH Bilduk (6) % 37,95; Ezkerrak (2) % 14,6 Geroa Baik (1) %10,9
Nabarmentzekoa da EH Bilduk lortu duela botoen %37,95a, hau da: hamar boto-emaileetatik ia-ia lauk eman diote botoa udalerako, abertzaleok zortzi urtez kudeatzen aritu eta gero, eta Nafarroako Gobernuan UPNk udalei diru-murrizketa handiak eginda ere. Gainera, handicap bat geneukan, orain arteko gure zerrendaburu enblematikoa, Xabi Lasa, aurkezten ez zelarik. Hori horrela izanik ere, inoizko emaitzarik onenak lortu ditugu abertzaleok Beriozarren, UPNren zangotrabak gorabehera, eta Nafarroako Gobernuak udalak ito dituen arren. Abertzaleontzat, pozik eta harro egoteko moduko emaitzak.
Baina udalerako bozketan ez ezik Nafarroako Parlamenturako bozetan ere lehen indarra gara, udalerako baino boto gutxiago atera dugun arren (1.010); 200 boto ateratzen diogu bigarren indarrari, Podemos Ahal dugu-ri alegia.
EH Bilduk izandako boto diferentziari erreparatuta, faktore zenbait hartu behar dira kontuan, (hurrenkerak ez du adierazten ezinbestez garrantzi-maila)

1) Uxue Barkosen efektua, presidente in pectore gisa aurkeztua komunikabide zenbaitetan

2) Podemos-ek hartuak: Laura Perez-en efektua

3) Parlamentuaren beraren urruntasuna gure boto-emaile askoren begietan

4) Tafallako haizea, Adolforen efektua, ez da honaino heldu.

Nolanahi, aldaketaren aldeko indarrek, udal bozetan, 2.776 boto lortu ditugu, eta erregimenaren aldekoek, 1480. Parlamenturako bozetan ere, aldaketaren aldeko indarrek 2.072 boto erdietsi ditugu eta erregimenaren aldekoek, 1.288.
Udalari begira berriz jarririk, Berriozarren inoiz baino bozka abertzale gehiago lortu dugu, eta inoiz baino zinegotzi abertzale gehiago dugu (6 + 1), eta zinegotzi gehiago dago abertzale besteak baino, erdia baino gehiago. Izan ere, Euskal Herritarron garaian 5 zinegotzi abertzale izan ziren Berriozarren... baina gaur egun, 6. Beraz, Berriozar sekula baino abertzaleagoa da.
Beste albiste on bat da emakume zinegotzi kopurua ere inoiz baino handiagoa dela, 6: berdintasunaren alde gaudenontzat, pozgarria.

Beste alderdiei dagokienez, PSNk ez du portzentaian igortzen (%16a 2011ko udal hauteskundeetan), baina 600 botoetatik 725era igotzen da, eta bigarren indarra da. Bi zinegotziek errepikatzen dute; aurpegi berririk ez.

UPNk 590 botoetatik 676ra igota ere, zinegotzi kopuru bera (2) lortzen du, eta portzentaian %16tik %15era jaisten den arren; UPNren iguripenak, izan ere, askoz ere hobeak ziren, eta jarrera oldarkorra eta harrokeriaz betea izan du: hateskunde-goizean bertan UPNko zerrendaburuak udaltzain bati iragarri zion bera izanen zela alkate, guztiz ziurtzat jotzen zuen eta. UPNren egoitza berria Artekalen, kanpaina mediatiko itzela... UPNk egindako inbertsioa, baina, garesti atera zaio, ez baitu atarramentu handirik erdietsi kontuan hartuz ze inbertsioa egin duen. Bestalde, duela lau urte CDNk lortu zituen 90 boto horiek, aise ondoriozta daiteke, UPNra joan dira. UPNko hautagaiak ez du jakin galtzen; Atarrabian, adibidez, UPNko hautagaiak EH Bilduko hautagaiari zorionak eman dizkion arren, ez du hemengoak berdin jokatu.
IU-Ezkerrak lortutako emaitzak onak izan dira: zinegotzi kopurua bikoiztuta (1etik 2ra) eta hirugarren indarra bihurtuta 627 botoei esker (%14,6), Espainiako leku anitzetan ez bezala, agian hemen zeukan profil bereziari esker (Batzarre), eta lau urte hauetan jorratu duten esparruan (elikagaien bankua, gizarte zerbitzuak...) ereindakoak botoak eman dizkiolako. Parlamenturako, baina, askoz boto gutxiago lortu ditu, segur aski Podemos-ek hartuak

PPk 79 boto lortuta, udal panoramatik desagertzen da, eta duela lau urte 254 zituen: Espainian ez gaudelako beste seinale bat. Berriozarren guztiz ezezaguna den Zaragozako hautagai bat hemen jartzeak ez die mesederik egin; lehenagotik zegoenak ozenki adierazi du berari berriz zerrendaburu izaten utzi izan baliote PPk lortuko zukeela zinegotzi bat... Lau urteotan egindakoa ikusita, nekez sinets daitekeen aipua.

Horiek horrela, EH Bilduk beste indar politikoekin egin bilera sorta egin eta gero, udalbatza osatu da, eta gaurgero 7 boto abertzaleekin EH Bilduko Raul Maiza alkate dugu Berriozarren... Edo, baten batek dioen bezala, Berriogradon.

Raul Maiza, alkate berria